Metodologia

Wybór spółek

Sprawdzamy ponad 1000 spółek notowanych w USA i rozważamy wyłącznie duże. Nie bierzemy pod uwagę spółek zagrożonych upadłością ani skrajnie drogich. Co miesiąc autor wybiera spośród nich kandydatów, a system liczy dla każdego z nich ocenę w trzech kategoriach (zyskowność, fundamenty i wycena) oraz ocenę łączną, wszystkie w procentach.

Ocenę budujemy z 10 wskaźników: 5 historycznych liczymy ze sprawozdań finansowych spółek, a 5 prognostycznych ocenia autor. Najwięcej waży zyskowność, połowa oceny łącznej, bo w długim terminie kursy akcji zwykle podążają za zyskami firm. Do raportu trafia do 22 spółek z najwyższą oceną łączną. Przy równych ocenach decyduje ocena zyskowności, a potem wyceny.

Skąd pochodzą dane

Wskaźniki historyczne liczymy ze sprawozdań finansowych, które spółki składają w amerykańskiej Komisji Papierów Wartościowych i Giełd (SEC, baza EDGAR): kwartalnych 10-Q i rocznych 10-K. Spółki zagraniczne składają zamiast nich roczne sprawozdania 20-F, a kanadyjskie 40-F (część także śródroczne 6-K): wtedy liczymy wskaźniki z ostatniego dostępnego okresu. Kwoty w innej walucie niż dolar (także w 10-K części spółek) zostają w walucie sprawozdania, a do modelu Ohlsona przeliczamy aktywa na dolary po kursie z FRED. Kapitalizację, P/E i P/S takich spółek liczymy w dolarach: kwoty ze sprawozdania przeliczamy po najnowszym kursie z FRED, a cenę akcji kwitowej (ADR) dzielimy przez liczbę akcji zwykłych, które reprezentuje. Ten przelicznik odczytujemy z okładki lub treści raportu 20-F w EDGAR (np. 1 ADR TSMC to 5 akcji). Przy każdej spółce podajemy, z którego sprawozdania pochodzą dane i kiedy zostało złożone.

Wskaźniki prognostyczne, czyli prognozy przychodów, zysku i przepływów oraz ceny docelowe analityków, ocenia autor na podstawie publicznie dostępnych informacji, m.in. z serwisów takich jak Yahoo Finance, Investing.com, MarketWatch, Nasdaq.com, TipRanks, Zacks, MarketBeat, Seeking Alpha czy Stock Analysis. Narzędzi AI autor używa do przeszukiwania sieci i tych serwisów oraz jako pomocy w ocenie znalezionych danych. W raporcie podajemy ocenę autora, a nie wartości z tych serwisów: to opinia autora, a nie dane dostawcy.

Ceny akcji oraz ETF-ów SPY i QQQ wpisuje autor z publicznych notowań (cena zamknięcia sesji w USA). Data cen jest podana w raporcie.

Wskaźniki, skale i wagi

Waga mówi, ile wskaźnik znaczy w ocenie kategorii i w ocenie łącznej; wagi wszystkich wskaźników sumują się do 130. Wskaźniki ze sprawozdań oceniamy na skali od najgorszej do najlepszej wartości, a wskaźniki prognostyczne ocenia autor.

Przy prawdopodobieństwie bankructwa skala biegnie od 4% do 0%: im niższa wartość, tym lepiej.

Jak liczymy ocenę

Wskaźnik ze sprawozdań dostaje ocenę proporcjonalną do miejsca wartości na skali: ocena = (wartość − najgorsza) / (najlepsza − najgorsza) × 100%. Wartość gorsza od najgorszej daje 0%, a lepsza od najlepszej 100%. Na przykład wartość 75 na skali 50 → 100 daje 50%.

Gdy zmiany w 5 lat nie da się policzyć, bo wartość sprzed 5 lat była ujemna albo zerowa, wskaźnik dostaje 0%.

Ocena kategorii to średnia ważona ocen jej wskaźników: suma iloczynów wagi i oceny podzielona przez sumę wag kategorii (zyskowność 65, fundamenty 25, wycena 40). Ocena łączna to średnia ważona wszystkich 10 wskaźników, czyli ta sama suma dla wszystkich wskaźników podzielona przez 130.

Oceny wskaźników zaokrąglamy do dwóch miejsc po przecinku, a średnie liczymy z zaokrąglonych ocen. Dzięki temu z ocen widocznych w raporcie można odtworzyć oceny kategorii i ocenę łączną.

Przykład

Spółka przykładowa z wymyślonymi danymi, policzona krok po kroku.

Zyskowność

(5 × 58,33 + 15 × 100 + 5 × 50 + 5 × 50 + 15 × 100 + 5 × 75 + 15 × 50) / 65 = 4916,65 / 65 = 75,64%

Fundamenty

25 × 75 / 25 = 1875 / 25 = 75%

Wycena

(15 × 50 + 25 × 25) / 40 = 1375 / 40 = 34,38%

Ocena łączna

(4916,65 + 1875 + 1375) / 130 = 8166,65 / 130 = 62,82%

Wynik zaokrąglamy do dwóch miejsc po przecinku, połówki w górę.

Definicje

TTM (ostatnie 12 miesięcy)

Wynik czterech ostatnich kwartałów. Gdy najnowsze jest sprawozdanie roczne, to wynik roczny. W przeciwnym razie: wynik ostatniego roku obrotowego + wynik od początku bieżącego roku − wynik za ten sam okres poprzedniego roku.

Zmiana w 5 lat

(TTM obecnie / TTM sprzed 5 lat − 1) × 100%. EPS korygujemy o podziały akcji (splity), żeby obie wartości były porównywalne.

EPS podstawowy

Zysk netto przypadający na akcjonariuszy zwykłych podzielony przez średnią ważoną liczbę akcji, tak jak podaje go spółka w sprawozdaniu.

Marża EBITDA

(EBIT + amortyzacja) / przychody, za ostatnie 12 miesięcy. EBIT to zysk operacyjny; gdy spółka go nie podaje, używamy zysku przed opodatkowaniem powiększonego o koszty odsetek.

Prawdopodobieństwo bankructwa (Ohlson)

Model O-Score Jamesa Ohlsona (1980) szacuje prawdopodobieństwo bankructwa w ciągu roku z dziewięciu wskaźników: wielkości spółki, zadłużenia, kapitału obrotowego, płynności, rentowności, przepływów operacyjnych i zmiany zysku netto. Wielkość to logarytm aktywów w USD skorygowanych o poziom cen (1968 = 100, według deflatora PKB z bazy FRED). Prawdopodobieństwo = eᴼ / (1 + eᴼ), gdzie O to wynik modelu.

Gdy w sprawozdaniach brakuje danych

Oceniamy tylko spółki, których sprawozdania SEC zawierają wszystkie dane potrzebne do wskaźników historycznych. Spółki z niepełnymi danymi nie trafiają do rankingu. Dotyczy to na przykład banków i ubezpieczycieli, które nie wykazują w bilansie aktywów obrotowych (marża EBITDA i model Ohlsona do nich nie pasują).

Wycena

Przy każdej spółce podajemy kapitalizację (cena razy liczba akcji z najnowszego sprawozdania), wskaźnik P/E (cena podzielona przez rozwodniony EPS z ostatnich 12 miesięcy; przy ujemnym zysku go nie podajemy) i P/S (kapitalizacja podzielona przez przychody z ostatnich 12 miesięcy).

Autor ocenia też wycenę w jednym z trzech stanów: niedowartościowana, uczciwa albo przewartościowana. Uzasadnienie jest w analizie miękkiej. Ta ocena nie wchodzi do oceny łącznej.

Analiza miękka

21 pytań w sześciu obszarach. Za odpowiedź spółka dostaje 0, 0,5 albo 1 punkt. W raporcie widać każde pytanie, odpowiedź i punkty, streszczenie, pełną analizę oraz dobre i złe sygnały i lampki ostrzegawcze. Analiza miękka uzupełnia ocenę liczbową i nie wchodzi do oceny łącznej. Przygotowuje ją autor na podstawie publicznie dostępnych informacji, wspomagając się narzędziami AI przy wyszukiwaniu informacji i ocenie odpowiedzi. Wyniki AI autor weryfikuje, ale mogą się w nich zdarzyć błędy.

• Branża i potencjał wzrostu3
• Produkt i model biznesowy5
• Przewaga konkurencyjna (fosa)6
• Klienci i siła cenowa3
• Odporność i ryzyka3
• Zarząd1

Zmiany w portfelu

Każdy raport porównujemy z poprzednim: pokazujemy nowe spółki, zmiany pozycji w rankingu i spółki usunięte razem z powodem usunięcia.

Symulacja portfela

Symulacja odpowiada na pytanie, ile zarobiłby inwestor, który od pierwszego raportu postępował zgodnie z raportami. Start: 100 000 USD. Przy każdym raporcie portfel jest wyceniany i rebalansowany do równych wag: usunięte spółki są sprzedawane, nowe kupowane, a pozostałe dokupowane lub częściowo sprzedawane.

Używamy akcji ułamkowych i pomijamy prowizje, spready, podatki i dywidendy. Ceny wpisuje autor z publicznych notowań: na dzień raportu i kilka razy w miesiącu między raportami. Za każdym razem przeliczamy wartość portfela i porównujemy ją z ETF-ami SPY (S&P 500) i QQQ (Nasdaq-100) od dnia pierwszego raportu.

Wyniki symulacji są hipotetyczne. Historyczne wyniki nie gwarantują przyszłych.

Publikacja i ujawnienia

Raporty publikujemy 15. dnia każdego miesiąca. Każdy raport podaje autora, datę i godzinę sporządzenia oraz pierwszej publikacji, źródła danych, informację o posiadanych przez autora akcjach i historię pozycji każdej spółki z ostatnich 12 miesięcy, zgodnie z rozporządzeniem MAR.